Cykl fotografii "Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem"

dc.abstract.authorCykl fotografii o Semipałatyńskim Poligonie Atomowym. Poligon Semipałatyński, znany jako Poligon, był głównym radzieckim poligonem jądrowym, zajmującym 18 000 kilometrów kwadratowych odległego kazachskiego stepu. Wybrany ze względu na rzadką populację i odizolowanie od głównych ośrodków, poligon umożliwiał ZSRR prowadzenie eksperymentów jądrowych w tajemnicy. Pobliskie, ukryte miasto Semipałatyńsk-21, za drutem kolczastym i punktami kontrolnymi, mieściło naukowców i personel wojskowy. Pierwszy wybuch atomowy miał miejsce 29 sierpnia 1949 roku. W ciągu następnych czterdziestu lat przeprowadzono ponad 450 testów – ponad 100 w atmosferze i 340 pod ziemią – zanim poligon został zamknięty w 1989 roku. Pomimo Traktatu o zakazie prób jądrowych z 1963 roku, który przeniósł detonacje pod ziemię, miejscowa ludność nadal cierpiała z powodu poważnych problemów zdrowotnych. Tajna klinika wojskowa monitorowała ofiary pod fałszywą nazwą Przychodnia Antybrucelozowa nr 4. Po upadku ZSRR miejsce to – przemianowane na Kurczatow – zostało opuszczone. Trwające dwie dekady prace porządkowe ostatecznie umożliwiły ponowne otwarcie części Poligonu, pozostawiając po sobie rozległy, nawiedzający krajobraz, gdzie dzika przyroda ponownie opanowuje napromieniowany step. Cykl fotografii prezentowany podczas wystawy "Lost Territories. Tracing Imperial Violence" w galerii Fotodok w Utrechcie. W trakcie wystawy prezentowana była także ksiązka "Ostatnia rozmowa z Akademikiem Sacharowem". 27 listopada 2025 - 1 marca 2026
dc.abstract.enThe series "Last Conversation with Academician Sakharov" is a 2020 photo essay about the nuclear test site in Kazakhstan. The series of photographs was presented during the exhibition "Lost Territories. Tracing Imperial Violence" at the Fotodok gallery in Utrecht from November 27, 2025 to March 1, 2026, along with the presentation of a 2022 photography book published by Sputnik Photos, containing works from the series and their descriptions. The 2025 publication was presented at an exhibition of photography books during the 15th edition of the Opole Festival of Photography and was included in the Opole Collection of Polish Photographic Books. In 2023, it received the distinction of "Photopublication of the Year 2023" awarded by the Foundation for Visual Education. The series of photographs was first presented to the public in 2020 at a group exhibition at the "Artbook Fair" festival in Kaunas, organized by the "Fotofestiwal" festival in Łódź, the Krakow Month of Photography, and the TIFF International Photography Festival in Wrocław. In 2023, the series of works was presented at the "(Un)Told" exhibition at the Zbrojownia Sztuki Gallery in Gdańsk and at the Rencontres de la Photographie Arles festival in France.
dc.abstract.plCykl "Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem" to foto-esej z 2020 roku o poligonie atomowym w Kazachstanie. Cykl fotografii został zaprezentowany podczas wystawy "Lost Territories. Tracing Imperial Violence" w galerii Fotodok w Utrechcie w dniach 27 listopada 2025 - 1 marca 2026, wraz z prezentacją książki fotograficznej z 2022 r., wydanej przez Sputnik Photos, zawierającej prace z cyklu wraz z opisami. Publikacja w 2025 r. została zaprezentowana na wystawie książek fotograficznych podczas 15. edycji Opolskiego Festiwalu Fotografii i została dołączona do Opolskiej Kolekcji Polskich Książek Fotograficznych, a w 2023 r. otrzymała wyróżnienie "Fotopublikacji Roku 2023", przyznawanej przez Fundację Edukacji Wizualnej. Cykl fotografii pierwszy raz został upubliczniony w 2020 r. na wystawie zbiorowej festiwalu “Artbook Fair” w Kownie, zorganizowanej przez łódzki "Fotofestiwal", krakowski Miesiąc Fotografii oraz wrocławski Międzynarodowy Festiwal Fotografii TIFF Festival. W 2023 roku cykl prac został przedstawiony na wystawie "(Nie)opowiedziane" w Galerii Zbrojownia Sztuki w Gdańsku oraz na festiwalu Rencontres de la Photographie Arles we Francji.
dc.affiliationInstytut Projektowania
dc.affiliationWydział Projektowania w Warszawie
dc.areaUtrecht, Opole, Kowno, Gdańsk, Arles
dc.contributor.authorRayss, Agnieszka
dc.contributor.institutionGaleria Fotodok w Utrechcie, Opolski Festiwal Fotografii, Festiwal "Artbook Fair", Galeria Zbrojownia Sztuki w Gdańsku, Festiwal Rencontres de la Photographie w Arles
dc.contributor.serieseditorDaria Tuminas (Utrecht)
dc.coverage.spatialinternational
dc.coverage.temporal27.11.2025-01.03.2026 (Utrecht)
dc.date.access2025-11-27
dc.date.accessioned2026-05-29T10:10:34Z
dc.date.available2025-11-27
dc.date.created2020
dc.date.issued2020
dc.date.premiere2020
dc.date.submitted2025-12-27
dc.description.abstractSpecjalne wyróżnienie
dc.description.additionalhttps://www.fotopolis.pl/newsy-sprzetowe/publikacje/36884-fotograficzna-publikacja-roku-2023-poznalismy-najlepsze-photobooki-ostatniego-roku
dc.description.adminOrganizator konkursu: Fundacja Edukacji Wizualnej. Specjalne wyróżnienie w konkursie dla "Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem", Agnieszka Rayss (Sputnik Photos) - za interesujące połączenie fotografii dokumentalnej i fikcji.
dc.description.artCykl "Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem" to foto-esej z 2020 roku o poligonie atomowym w Kazachstanie. Cykl fotografii pierwszy raz został upubliczniony w 2020 r. na wystawie zbiorowej festiwalu “Artbook Fair” w Kownie, zorganizowanej przez łódzki "Fotofestiwal", krakowski Miesiąc Fotografii oraz wrocławski Międzynarodowy Festiwal Fotografii TIFF Festival. W 2023 roku cykl prac został przedstawiony na wystawie "(Nie)opowiedziane" w Galerii Zbrojownia Sztuki w Gdańsku oraz na festiwalu Rencontres de la Photographie Arles we Francji. Cykl fotografii został też zaprezentowany podczas wystawy "Lost Territories. Tracing Imperial Violence" w galerii Fotodok w Utrechcie w dniach 27 listopada 2025 - 1 marca 2026, wraz z prezentacją książki fotograficznej z 2022 r., wydanej przez Sputnik Photos, zawierającej prace z cyklu wraz z opisami. W 2025 r. publikacja została zaprezentowana na wystawie książek fotograficznych podczas 15. edycji Opolskiego Festiwalu Fotografii i została dołączona do Opolskiej Kolekcji Polskich Książek Fotograficznych, a w 2023 r. otrzymała wyróżnienie "Fotopublikacji Roku 2023", przyznawanej przez Fundację Edukacji Wizualnej.
dc.description.awardsAgnieszka Rayss
dc.description.conftype"Lost Territories: Tracing Imperial Violence", link: https://www.fotodok.org/en/event/lost-territories-tracing-imperial-violence/ "Wystawa Opolskiej Kolekcji Polskich Książek Fotograficznych", link: https://offoto.pl/2025/06/30/15-wystawa-opolskiej-kolekcji-polskich-ksiazek-fotograficznych-otwarta-perelki-wybral-rafal-siderski/ "Fotograficzna Publikacja Roku 2023", link: https://www.fotopolis.pl/newsy-sprzetowe/publikacje/36884-fotograficzna-publikacja-roku-2023-poznalismy-najlepsze-photobooki-ostatniego-roku Książka, link: https://photobooks.pl/biblioteka/agnieszka-rayss-ostatnia-rozmowa/ Festiwal w Arles, link: https://www.rencontres-arles.com/fr/expositions/view/1522/nuit-de-l-annee-2023 Wystawa w Gdańsku, link: https://www.zbrojowniasztuki.pl/wydarzenia/archiwum/archiwum-2023/wystawa-nieopowiedziane,4695?fbclid=IwAR2VBdslmgeVetb97nNcSMQK-4WFTh3AhZcuBB_9i8YgpVj2NZcFeH3YR0E
dc.description.placePolska
dc.description.points200
dc.description.provenancecountryNL
dc.description.provenancepurchaseGaleria Fotodok, Utrecht
dc.description.sdgPeaceJusticeAndStrongInstitutions
dc.description.series"Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem"
dc.description.sponsorshipdate2023
dc.description.sponsorshipsourceFotopublikacja Roku 2023
dc.description.typecategory_outstanding
dc.editor.points200
dc.editor.share100
dc.exhibition"Lost Territories. Tracing Imperial Violence"
dc.exhibition.cityGaleria Fotodok, Utrecht
dc.exhibition.countryHolandia
dc.exhibition.weblinkhttps://www.fotodok.org/en/lost-territories-tracing-imperial-violence/
dc.format.mediumFotografia
dc.identifier.urihttps://share.swps.edu.pl/handle/swps/2373
dc.identifier.weblinkhttps://www.fotodok.org/en/lost-territories-tracing-imperial-violence/
dc.pbn.affiliationsztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
dc.placeKZ
dc.pubinfoLT
dc.publisher.artStowarzyszenie Sputnik Photos (książka fotograficzna)
dc.rightsClosedAccess
dc.subject.enatomic test site
dc.subject.enphotography\
dc.subject.enarchival photography
dc.subject.encold war
dc.subject.plpoligon atomowy
dc.subject.plfotografia
dc.subject.plfotografia archiwalna
dc.subject.plzimna wojna
dc.subtypeR03N2.2.1
dc.titleCykl fotografii "Ostatnia rozmowa z akademikiem Sacharowem"
dc.title.alternative"The Last Conversation with Academician Sakharov"
dc.typeArtAuthorship
dspace.entity.typeArtistic